Eda Önder ÖZTÜRK
Eda Önder ÖZTÜRK
Kıdemli Analist / Alan Yatırım
24 Haz 2015 Çarşamba
Komşuda yaz sıcak geçecek…

2015 yılının başından bu yana küresel piyasaların gündemine oturan Yunanistan’ın borç görüşmelerinde geçtiğimiz haftasonu Yunanistan Başbakanı Tsipras tarafından sunulan yeni teklif uzlaşı umutlarını yeşertti. Her ne kadar net bir uzlaşı sinyali gelmemiş olsa da, anlaşma zeminini hazırlayabilecek ileriye yönelik olumlu bir adım olarak algılandı.

Piyasaların nabzını zayıflatan teklifin ardından, Yunanistan’ın eurodan çıkış spekülasyonlarının şimdilik önü kesildi. Söz konusu teklifte;  vergilerin  ve emeklilik yaşının artırılması gibi Yunanistan’ın yumuşak karnı diyebileceğimiz konular yer alıyor.

Anlaşmaya dair umutlar yeşermiş olsa da, Yunanistan’ın Haziran sonunda IMF’ye 1,6 milyar Euro tutarındaki ödemesini sağlayacak kaynağı halen yok. Geçtiğimiz hafta, IMF Başkanı Lagarde 30 Haziran’da ödeme yapılmaz ise Yunanistan’ı iflas etmiş sayacaklarını ve Kurtarma Fonu’nda kalan 7,2 milyar euroluk kredi diliminin iptal olacağını açıklamıştı. Eurogroup başkanı ise Yunanistan için eurodan çıkışa doğru yol aldığını söylemiş olsa da mevcut kurtarma programının uzatılması konusunu da gündeme getirmişti.

5 aydır süre gelen görüşmelerde sona yaklaşılırken, tarafların son anda karşılıklı tavizlerle bir anlaşmaya varmalarını daha olası görüyoruz.  Anlaşmanın sağlanması piyasalara ancak kısa süreliğine rahat bir nefes aldırabilir. Çünkü konu uzlaşma ile sınırlı değil. Yunanistan’ın Ağustos sonuna kadar ödemesi gereken dış borç tutarı 10 milyar euro (2 milyar 147 milyon eurosu IMF’ye ait). Bununla birlikte aynı dönem içerisinde Yunanistan’ın yumuşak karnı olan 2 milyar euro tutarında memur ve emekli maaş ödemesi bulunuyor. Görüldüğü üzere Avrupa Kurtarma Fonu’nda kalan 7,2 milyar Euro Yunanistan’ı su yüzüne çıkarmıyor. Bununla birlikte kurtarma programının uzatılıp uzatılmayacağı da büyük bir soru işareti olarak karşımıza çıkıyor.

Ülke ekonomisine dair tablo iç açıcı görünmezken, Yunanistan’da siyasi cepheden de sesler yükselmeye başladı. Kemer sıkma önlemlerini sona erdireceğini söyleyerek seçimi kazanan Tsipras’ın kreditörlere sunduğu son teklif Yunan parlamentosunun engeline takılacak gibi görünüyor. Tsipras kendi partisi de dahil olmak üzere tüm parlamentoyu söz konusu anlaşma için ikna etmek durumunda. Parlamento içerisinde 162 sandalyesi olan Tsipras’ın söz konusu 149 sandalyeden yaklaşık 30’unun taviz vermeye sıcak bakmadığı şimdiden biliniyor. Dolayısıyla Tsipras’ı başta kendi bünyesindeki milletvekilleri olmak üzere muhalefeti ikna etmeye çalışacağı zor bir süreç bekliyor. Syriza partisi milletvekillerinden Aleksis Mitropoulos’un "Bu programın parlamentodan geçmesinin zor olduğuna inanıyorum" ifadesi de Tsipras’ın işinin oldukça zor olduğunun bir göstergesi. Eğer Tsipras kendi içerisindeki kayıpları muhalefetle kapatamazsa bu yaz Yunanistan’da siyasi risk ifadesini de telaffuz etmeye başlayabiliriz gibi görünüyor.

Yunanistan’ın eurodan çıkış ihtimalinin 2011 yılından sonra yeniden telaffuz edilmiş olması bile piyasaları tedirgin etmeye yetti. En kötü senaryo Yunanistan eurodan çıkarsa faturası 2011’de konuşulduğu kadar  ağır olur mu? Olmaz diye düşünüyoruz. Çünkü geçmişten ders çıkarak Avrupa Birliği ekonomi yönetimi birden çok yapısal tedbir uygulamaya koydu. 9 Mart tarihinden bu yana devam eden parasal genişlemenin dışında; uzun vadeli likidite finansmanı (LTRO/T-LTRO) ve Avrupa Kurtarma Fonu (ESF) gibi uygulamalar mevcut. Ancak yine de olası kötü senaryonun bulaşıcı etkisi göz ardı edilmemeli. Diğer bölge ekonomilerinde bakıldığında, İspanya’da işsizlik oranı %23, İtalya’da büyüme %0 ve kamu borç stokunun GSYİH’ya oranı ise %136. Yunanistan’ın eurodan çıkması halinde halihazırda makro göstergeleri çok da güçlü olmayan ve IMF yardımına ihtiyaç duyan bölge ekonomilerinde borçlanma maliyetleri rekor artışlar gösterebilir.

Komşudaki gelişmelerin bize yansımasına gelince, sınır komşusu olmamıza rağmen iki ülke arasındaki ticaret hacminin büyük olmaması nedeniyle Türkiye’nin ticaret verileri için risk söz konusu değil. Ancak Yunanistan’ın eurodan çıkmasının etkileri küresel borsalarda yakından hissedilecek olup, ilk şok etkisi ile birlikte yatırımcılar Türkiye gibi gelişmekte olan ülkelerde yatırım yapmaktan kaçınabilirler.

 

Yazarın Diğer Yazıları
01 Ara 2016 Perşembe
15 Kas 2016 Salı
13 Eki 2016 Perşembe
Piyasa
Hisse Yön Son Fark Saat
BIST100 107.266 1,65 18:10
BIST50 100.315 1,64 18:10
BIST30 124.950 1,65 18:10
Dolar 6,8071 -0,07 20:17
Euro 7,5779 0,20 20:17
İngiliz Sterlini 8,4887 0,82 20:17
Gram Altın 380,3 0,26 20:17
Çeyrek Altın 609 0,26 20:17
Yarım Altın 1217 0,26 20:17
Cumhuriyet Altını 2528 19,89 16:11
Döviz Çevirici
Türk Lirası
Amerikan Doları
Euro
İsviçre Frangı
Yen
İngiliz Sterlini
Serbest piyasa verileri kullanılarak hesaplanmaktadır.
BİST endeksleri, haberler, Kapalıçarşı, uluslararası parite verileri eşanlı olarak verilmektedir. BİST isim ve logosu ‘’Koruma Marka Belgesi‘’ altında korunmakta olup izinsiz kullanılamaz, iktibas edilemez, değiştirilemez. BİST ismi altında açıklanan tüm bilgilerin telif hakları tamamen BİST’e ait olup, tekrar yayınlanamaz.
SPK’nın 22 Nisan 2002 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan tebliği uyarınca yayımlanması istenen uyarı; ‘’Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti, aracı kurumlar, portföy yönetim şirketleri, mevduat kabul etmeyen bankalar ile müşteri arasında imzalanacak yatırım danışmanlığı sözleşmesi çerçevesinde sunulmaktadır. Burada yer alan yorum ve tavsiyeler, yorum ve tavsiyede bulunanların kişisel görüşlerine dayanmaktadır. Bu görüşler, mali durumunuz ile risk ve getiri tercihlerinize uygun olmayabilir. Bu nedenle, sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi, beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir’’
Yeni Medya Elektronik A.Ş