Gizmen NALBANTLI
Gizmen NALBANTLI
Araştırma Uzmanı - / Işık Menkul Değerler
26 Haz 2015 Cuma
Deflasyonist Süreç Devam Eder Mi?

Son yıllarda dünyada yaşanan dezenflasyon süreci ve parasal genişleme furyası ile karşı karşıya kaldık. Ülkeler harcamaları artırmak ve deflasyondan kurtulmak için ek teşvik ve faiz indirimleri yaparken, Avustralya gibi enflasyonu ekside olmayan ülkelerde ekonomik görünümde bozulmadan dolayı faiz indirimine gitti. 

2007 yılından bu yana faiz artışı yapmayan ABD’nin bu sene içinde bunu gerçekleştirmesi bekleniyor. Son dönemde kış şartları etkisinden çıktığı görülen ekonomideki veriler şimdilik iyi yönde ilerliyor. Ancak enflasyonun halen artış göstermemesi kafalardaki en büyük soru işareti. Mayıs ayında yüzde 0.4 artış gösteren enflasyon küçük bir umut verirken, tüketim harcamalarında görülen artış ile birlikte yaz aylarında enflasyonun biraz daha yükselmesi beklenebilir. Enflasyonun faiz artışı için FED’in önündeki en büyük engel olduğunu söylemek yanlış olmaz. Güvercin konuşması ile piyasadaki volatiliteyi kontrol etmek isteyen Yellen, 2015 yıl sonu faiz tahmininin yüzde 0.625’te kalması ile faiz artışı yapacakları ihtimalini artırmış durumda.

Avrupa’da ise işler oldukça karışık. Faizleri sıfıra yakın seviyede tutan ECB, parasal genişleme yaparak harcamaları artırmak için yola koyuldu. Aylık 60 milyar euroluk tahvil alan ECB, bu alımlara 2016 yılının Eylül ayında kadar devam edecek. Son dönemde gelen veriler şimdilik QE’nin işe yaradığını gösteriyor.  Son gelen veriler deflasyondan çıkıldığını gösterse de henüz bunun sürdürebilir olduğunu söylemek için oldukça erken. Bir yandan eksi enflasyonu artıya çıkarmak için uğraşan Avrupa diğer tarafta Yunanistan’ı bölgede tutup tutmamanın kararını verme aşamasında. Cumartesi günü yapılacak olan Eurogrup’ta herşeyin netleşmesi bekleniyor. 

İsviçre’de durum biraz daha kötü. Geçtiğimiz hafta gerçekleşen toplantıda faizleri yüzde 0.75 seviyesinde tutan İsviçre Merkez Bankası, frankın değerini düşürmeye çalışıyor. Yıl başında minimum kur uygulamasını kaldıran Banka beklemeye geçmiş durumda. İhracatın ekonomide büyük rol oynadığı ülkede, para birimindeki değerli görünüm dış pazardaki rekabeti negatif etkilerken, ithalatı besleyerek ülke ekonomisinde ticaret açığına neden oluyordu. Son gelen enflasyon verisinde yüzde 0.2’lik artış olsa da yıllık bazda yüzde 1.2 düşüş ekonomiyi tehdit etmeye devam ediyor. Gelelim İngiltere’ye... Nisan ayında bir aylığınada olsa deflasyona giren İngiltere’de faizler uzun süredir yüze 0.5 seviyesinde tutuluyor. 2015 yılında eksi enfaslayon bekleniyordu fakat en son açıklanan tutanaklarda ücret artışlarına değinen üyeler, 2015 yılı sonuna doğru enflasyonda ciddi ivmelenme olacağını ifade ettiler. Geçtiğimiz Çarşamba açıklanan rakamlarda ücret artışları yüzde 2.7 ile 2009’dan bu yana en yüksek seviyeye yükseldi. Yüzde 5.5 olan işsizlik ise 2008’den bu yana en düşük seviyede. Tıpkı ABD’de olduğu gibi İngiletere’de de faiz artşı enflasyona bağlı. Enflasyonda beklenen toparlama görülürse bir faiz artışıda BoE’den gelebilir.

Asya’da Japonya rekor teşviklerle ekonomiye destek olmaya çalışırken Çin’de büyümenin düşmesini engellemek için faiz ve ZK indirimi yapıyor. Uzunca bir süredir deflasyonist baskılarla boğuşan Japonya’da 80 trilyon yenlik ek teşvik devam ediyor. Geçtiğimiz hafta yapılan toplantıda sonrası Kuroda son dönemde olduğu gibi yine olumlu konuşarak hedeflerine ulaşacaklarını dile getirdi.Ayrıca bu toplantıda toplantı sayısında değişiklik yapılmasına karar verildi. Yıl içinde 14 defa toplanan üyeler, Ocak 2016 yılından itibaren yılda 8 toplantı yapacak. Ayrıca yılda 2 defa açıklanan ekonomi raporunun 4’e çıkması diğer önemli değişiklik. Son açıklanan Mayıs ayı rakamlarında çekirdek enflasyon yüzde 0.1 artış gösterdi. Genel enflasyon ise geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 0.5 arttı. En dikkat çeken ise hane halkı harcamalarında görülen yüzde 4.8’lik artış oldu.

Son olarak kangurulara gidelim... Ocak ayında beri düzenli olarak faiz indiren Avustralya Merkez Bankası, Mayıs ayında faizleri yüzde 2.25’ten yüzde 2’ye çekmişti. Haziran toplantısında beklemeye çekildi. Büyümede en önemli sektör olan madenciliğin dışına çıkmak ve diğer alanlara yönelmek isteyen Avusturalya Merkez Bankası, Avusturalya dolarının değerini düşürmek için ek faiz indirimi yapabileceğini söylemekten çekinmiyor. Sermaye yatırımlarında düşüş görülürken, ücretlerdeki gerileme ve  ekonomideki atıl kapasitenin yarattığı endişe, Avusturalya Merkez Bankası’nı düşündürüyor. 

Ayrı ayrı değindiğimiz gibi, deflasyonist süreç ülkeleri baskı altına almış durumda. Yılın geri kalanında ABD faiz artışı, İngiltere’den sürpriz faiz artışı, Avustralya, İsviçre ve Çin Merkez Bankalarından ek faiz indirimleri olasılıklar arasında. ECB ve BoJ ise hali hazırda sürdürdükleri genişleme programları ile daha arka planda kalacaktır. 

Yazarın Diğer Yazıları
28 Ara 2015 Pazartesi
25 Kas 2015 Çarşamba
18 Kas 2015 Çarşamba
12 Eki 2015 Pazartesi
07 Eki 2015 Çarşamba
05 Eki 2015 Pazartesi
29 Eyl 2015 Salı
21 Eyl 2015 Pazartesi
17 Eyl 2015 Perşembe
24 Tem 2015 Cuma
13 Tem 2015 Pazartesi
02 Tem 2015 Perşembe
22 Haz 2015 Pazartesi
10 Haz 2015 Çarşamba
04 Haz 2015 Perşembe
25 May 2015 Pazartesi
04 May 2015 Pazartesi
29 Nis 2015 Çarşamba
21 Nis 2015 Salı
15 Nis 2015 Çarşamba
08 Nis 2015 Çarşamba
24 Mar 2015 Salı
18 Mar 2015 Çarşamba
02 Mar 2015 Pazartesi
Piyasa
Hisse Yön Son Fark Saat
BIST100 107.266 1,65 18:10
BIST50 100.315 1,64 18:10
BIST30 124.950 1,65 18:10
Dolar 6,8082 -0,03 20:34
Euro 7,5797 0,22 20:34
İngiliz Sterlini 8,4953 0,85 20:34
Gram Altın 380,3 0,28 20:34
Çeyrek Altın 609 0,28 20:34
Yarım Altın 1218 0,28 20:34
Cumhuriyet Altını 2528 19,89 16:11
Döviz Çevirici
Türk Lirası
Amerikan Doları
Euro
İsviçre Frangı
Yen
İngiliz Sterlini
Serbest piyasa verileri kullanılarak hesaplanmaktadır.
BİST endeksleri, haberler, Kapalıçarşı, uluslararası parite verileri eşanlı olarak verilmektedir. BİST isim ve logosu ‘’Koruma Marka Belgesi‘’ altında korunmakta olup izinsiz kullanılamaz, iktibas edilemez, değiştirilemez. BİST ismi altında açıklanan tüm bilgilerin telif hakları tamamen BİST’e ait olup, tekrar yayınlanamaz.
SPK’nın 22 Nisan 2002 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan tebliği uyarınca yayımlanması istenen uyarı; ‘’Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti, aracı kurumlar, portföy yönetim şirketleri, mevduat kabul etmeyen bankalar ile müşteri arasında imzalanacak yatırım danışmanlığı sözleşmesi çerçevesinde sunulmaktadır. Burada yer alan yorum ve tavsiyeler, yorum ve tavsiyede bulunanların kişisel görüşlerine dayanmaktadır. Bu görüşler, mali durumunuz ile risk ve getiri tercihlerinize uygun olmayabilir. Bu nedenle, sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi, beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir’’
Yeni Medya Elektronik A.Ş