Sadettin Bulutoğlu
Sadettin Bulutoğlu
Serbest Muhasebeci Mali Müşavir / NWG Servis Hizmetleri A.Ş.
30 Kas 2015 Pazartesi
Türkiye Ekonomisine Rus Uçağı Düştü

Geçen haftaya, hava sahamızı ihlal eden Rus uçağının düşürülmesiyle başladık. Her ne kadar uluslar arası sözleşmelerle açıkça belli olan süreçler dahilinde bile olsa, hem zamanlama hem de Rusya’nın dünya üzerindeki askeri gücüne gölge düşürecek bir olay olması münasebetiyle ciddi bir problem olarak sadece ülke gündemini değil dünya gündemini değiştiren bir olaydı.

Son dönemde bütün dünyayı etkileyen ve ardı ardına gelen bir çok ekonomik kriz atlattık. 2009 Yılındaki başta Amerika ve Avrupa olmak üzere ortaya çıkan ekonomik krizi, ekonomi yelpazesini Afrika’ya çevirerek en az hasarla atlatan ülkeydik. 2010 yılı ortasında başlayan Arap Baharı etkisiyle bu sefer ekonomik kriz sosyal bir infiale yol açarak büyüyen dalgalarla Suriye’de kendini mesken edinerek farklı bir boyuta geçti. 

Türkiye bu süreçte baş aktör olarak Rusya ile çok ciddi bir ekonomik yaklaşım içine girdi. Ülkemizin stratejik konumu ve büyüyen ekonomisindeki süreç itibariyle, bütün krizlerden etkilenen durumdaydık. Bu krizlerden en az hasarla atlatan ülke olmamızı ekonomik enstrümanlarımızı her seferinde stratejik kullanarak çözümleye borçluyuz.

Mart 2011’den beri büyüyerek devam eden Suriye iç savaşı maalesef en yakın komşu olan Türkiye’yi bir çok alanda sıkıntıya düşürdü. Bunda iç savaşın her geçen gün çözülmez bir hale gelmesi ve aktörlerinin çıkarları doğrultusunda değiştiğinin de altını çizmek gerekiyor. Savaş başlamadan önceki dönemde çok iyi ilişkiler içinde olduğumuz Esad’a da baştan koyduğumuz tavır ve Esad’ın insanlık suçları dahil her türlü vicdansızlığa başvuracak kadar gözü dönmüş olması da bizi Suriye’den uzaklaştırdı. 

Şu an Suriye içinde aktör olan büyük güçler dahil bütün organizmalar olaya stratejik açıdan yaklaşabilirken Türkiye buradaki çözümsüzlükten başta ekonomik olmak üzere bir çok alanda en çok etkilenen ülkedir. Sosyal açıdan mülteci sorunlarıyla, huzur açısından güvenlik tehdidiyle, politik açıdan da stratejik konumuyla karmaşık bir sarmal içindeyiz.

Rusya ile Türkiye arasındaki ticaret hacmi büyük bir ekonomik ortaklık şeklinde sürdürülmektedir. Son dönemde felaket senaryoları çizilmekteyse de olay sanıldığı gibi vanayı kısmak veya turistik organizasyonları iptal etmek tehdidi içeremediği aşikardır. Bu tür büyük anlaşmalar uluslar arası güvencelerle yapılır. Bir çok da maddi yükümlülükler içerir. Kaldı ki bu ticaret ilişkisinde Rusya’nın bizden çok daha zararlı çıkacağı ortadadır.

Hali hazırda Akkuyu Nükleer santrali gibi ciddi bir yatırımda söz konusuyken. Elbette ki bazı turistik etkinliklerin iptali, meyve-sebze ihracatında sıkıntı ve inşaat alanında zorluklar mutlaka çıkacaktır. Olayın sıcaklığı ve Rusya tarihinde bir ilk olması münasebetiyle iplerin gergin olması beklenen bir durum olarak karşımıza çıkmakta.

Türkiye haklı olduğu konuların altını bir çok alanda sesli olarak ifade etmeye çalışıyor. Büyük ülkeler bu gibi durumda kuyruğu dik tutmak zorundadır. Bunun için de Rusya bir çok alanda üstlendiği etkinlikle bu süreci biraz da kendi lehine kullanmak istiyor. Suriye, büyük bir satranç tahtasına dönüşmüş durumda. Sahada ki oyuncular piyonları rahatlıkla kullanabiliyor. Güç dengeleri durmadan değişiyor. Bununla beraber süreç de, her geçen gün işin içinden çıkılmaz bir hal alıyor. 

Bir de olayın lider kısmına değinmek gerekiyor, olayı daha iyi değerlendirmek adına; 

Esad ile Erdoğan kardeş ilişkisinin nereden nereye geldiğine (!) Bunun için  Putin ile Erdoğan arasındaki güçlü ilişkinin de bu süreçte çok büyük bir etken olduğunun da altını çizmemiz gerekiyor.

Önümüzdeki günler suların durulduğu ve olumlu adımların atıldığı bir sürecin bizi beklediğini düşünüyorum. Ama Suriye’deki satranç masasında piyonların yerini at ve fillerin alacağını bununla birlikte daha da karmaşık bir sürecin bizi beklediğini de görmemiz gerekiyor. 

Ülke ekonomimiz üzerindeki büyük sorunlardan biri olan Suriye’de ki iç savaşın bir an önce bitmesi, evinden yurdundan olan binlerce insanın da insanlık dışı durumdan bir an önce kurtulması dileğiyle…

Yazarın Diğer Yazıları
14 Nis 2017 Cuma
08 Şub 2017 Çarşamba
12 Oca 2017 Perşembe
04 Oca 2017 Çarşamba
08 Ara 2016 Perşembe
25 Eki 2016 Salı
18 Eki 2016 Salı
12 Eki 2016 Çarşamba
20 Tem 2016 Çarşamba
15 Haz 2016 Çarşamba
31 Mar 2016 Perşembe
07 Mar 2016 Pazartesi
29 Şub 2016 Pazartesi
03 Şub 2016 Çarşamba
26 Oca 2016 Salı
20 Oca 2016 Çarşamba
21 Ara 2015 Pazartesi
23 Kas 2015 Pazartesi
Piyasa
Hisse Yön Son Fark Saat
BIST100 107.266 0,00 18:10
BIST50 100.315 0,00 18:10
BIST30 124.950 0,00 18:10
Dolar 6,8032 -0,02 05:48
Euro 7,5755 -0,08 05:47
İngiliz Sterlini 8,4951 -0,04 05:48
Gram Altın 380,5 -0,02 05:48
Çeyrek Altın 610 -0,02 05:48
Yarım Altın 1219 -0,02 05:48
Cumhuriyet Altını 2528 19,89 16:11
Döviz Çevirici
Türk Lirası
Amerikan Doları
Euro
İsviçre Frangı
Yen
İngiliz Sterlini
Serbest piyasa verileri kullanılarak hesaplanmaktadır.
BİST endeksleri, haberler, Kapalıçarşı, uluslararası parite verileri eşanlı olarak verilmektedir. BİST isim ve logosu ‘’Koruma Marka Belgesi‘’ altında korunmakta olup izinsiz kullanılamaz, iktibas edilemez, değiştirilemez. BİST ismi altında açıklanan tüm bilgilerin telif hakları tamamen BİST’e ait olup, tekrar yayınlanamaz.
SPK’nın 22 Nisan 2002 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan tebliği uyarınca yayımlanması istenen uyarı; ‘’Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti, aracı kurumlar, portföy yönetim şirketleri, mevduat kabul etmeyen bankalar ile müşteri arasında imzalanacak yatırım danışmanlığı sözleşmesi çerçevesinde sunulmaktadır. Burada yer alan yorum ve tavsiyeler, yorum ve tavsiyede bulunanların kişisel görüşlerine dayanmaktadır. Bu görüşler, mali durumunuz ile risk ve getiri tercihlerinize uygun olmayabilir. Bu nedenle, sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi, beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir’’
Yeni Medya Elektronik A.Ş