Finans ›› Yazarlar ›› Yusuf DİNÇ
Yusuf DİNÇ
Yusuf DİNÇ
Doç. Dr. / İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi
14 May 2019 Salı
İran Ambargosu

İran’a uygulanan ambargonun kazananları var bir de kaybedenleri. Kazananlar enerji ihraç eden ekonomiler. Özellikle de OPEC hedeflerinin altında olan ihraççılar. Bunların da en önemlisi Suudi Arabistan... Ambargo uygulamasının ardından enerji fiyatlarının manuel olarak düşürülmesi ile gaz sıkışmasının önüne geçildi. Fakat bunun sürmeyeceği açık.

İran’ın ihraç kabiliyetinin kısıtlanmasına olan tepkiler azaldıktan sonra petrol fiyatlarının yükselmesi beklenebilir. Toplam petrol talebi hacmi içerisinde bütün ihraççılar ikame edilebileceği gibi İran’ın hacmi de ikame edilebilir. Ancak bu durumda farklı stratejiler gündeme gelmektedir. En önemlisi ise üretici firmaların aktif büyüklüğü ve karlılığının kontrol altında tutulmasıdır. Mesela Suudi Arabistan’ın OPEC hedeflerinin altında üretim yapıyor olmasının nedenlerinden birisi budur. Aramco’nun çok fazla değerlenerek göze batmasından son dönemde iyice ürkmektedirler.

İktisadi değerleri göze batacak kadar büyütmemek gerektiğinin en güzel örneği Aramco’dur. Firma Suudi Arabistan’ı kendi petrolünde boğmaktadır. Suudi Arabistan, Aramco’nun halka arz dayatmasından bir biçimde erteleme yapılarak kurtulmuştur. Fakat yeni durumda hem hacim hem petrol fiyatlarının artması karşısında alanı daralacaktır. Yani ya Aramco’nun yeniden halka arzı gündeme gelecek yahut da Suudlar radikal bir kararla kamp değiştirecektir ki bu durumda cephenin tam merkezine geleceklerdir. Kamp değiştirme eğilimleriyle ilgili denemelerinin çok yönlü etkileri tecrübe edildi. Keza kutuplaşma içindeki rol ve taraflarını yerleştirmekte birçok ekonomi gibi zorlandılar. Meselenin bir de Venezula tarafı olduğunu da göz önünde bulundurmak gerekir. Bu açıdan bakınca Venezuela’daki hadiseler kızım sana söylüyorum gelinim sen anla kıvamındadır.

Meselenin bir de Türkiye’yi ilgilendiren taraflarına bakmak gerekir. Türkiye için mevcut durumda en olumsuz senaryo artan kura enerji fiyatlarındaki artışın eklenmesidir. Petrol fiyatları kaynaklı oluşacak enflasyonist etkinin önüne geçmek üzere birçok adım atılmış olsa da kur etkisinin önüne geçilmekte zorlanılmaktadır. Elbette Aramco’nun yeniden gündem olması daha farklı neticeler barındırabilir. Diğer taraftansa Akdeniz’deki enerji arama faaliyetleri hayati önem kazanmaktadır. (Tüm bu konuların siyasi tarafları ile de ele alınması gereklidir.) Bu bağlamda onlarca denklem arasında öngörülebilirlik azalmaktadır.

Yazarın Diğer Yazıları
02 Haz 2020 Salı
20 May 2020 Çarşamba
16 May 2020 Cumartesi
28 Nis 2020 Salı
21 Nis 2020 Salı
15 Nis 2020 Çarşamba
04 Nis 2020 Cumartesi
10 Tem 2019 Çarşamba
28 May 2019 Salı
21 May 2019 Salı
07 May 2019 Salı
30 Nis 2019 Salı
25 Nis 2019 Perşembe
16 Nis 2019 Salı
10 Nis 2019 Çarşamba
02 Nis 2019 Salı
27 Mar 2019 Çarşamba
28 Kas 2016 Pazartesi
24 Kas 2016 Perşembe
11 Kas 2016 Cuma
24 Eki 2016 Pazartesi
06 Eki 2016 Perşembe
25 Tem 2016 Pazartesi
14 Tem 2016 Perşembe
10 Haz 2016 Cuma
02 Haz 2016 Perşembe
23 May 2016 Pazartesi
18 Nis 2016 Pazartesi
11 Nis 2016 Pazartesi
21 Mar 2016 Pazartesi
10 Mar 2016 Perşembe
17 Şub 2016 Çarşamba
04 Şub 2016 Perşembe
27 Oca 2016 Çarşamba
25 Oca 2016 Pazartesi
21 Oca 2016 Perşembe
Piyasa
Hisse Yön Son Fark Saat
BIST100 110.022 0,44 18:10
BIST50 103.054 0,47 18:10
BIST30 128.664 0,59 18:10
Dolar 6,7648 0,20 23:59
Euro 7,6281 -0,17 23:59
İngiliz Sterlini 8,5762 0,83 23:59
Gram Altın 366,7 -1,49 23:59
Çeyrek Altın 587 -1,49 23:59
Yarım Altın 1174 -1,49 23:59
Cumhuriyet Altını 2452 -1,21 13:03
Döviz Çevirici
Türk Lirası
Amerikan Doları
Euro
İsviçre Frangı
Yen
İngiliz Sterlini
Serbest piyasa verileri kullanılarak hesaplanmaktadır.
BİST endeksleri, haberler, Kapalıçarşı, uluslararası parite verileri eşanlı olarak verilmektedir. BİST isim ve logosu ‘’Koruma Marka Belgesi‘’ altında korunmakta olup izinsiz kullanılamaz, iktibas edilemez, değiştirilemez. BİST ismi altında açıklanan tüm bilgilerin telif hakları tamamen BİST’e ait olup, tekrar yayınlanamaz.
SPK’nın 22 Nisan 2002 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan tebliği uyarınca yayımlanması istenen uyarı; ‘’Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti, aracı kurumlar, portföy yönetim şirketleri, mevduat kabul etmeyen bankalar ile müşteri arasında imzalanacak yatırım danışmanlığı sözleşmesi çerçevesinde sunulmaktadır. Burada yer alan yorum ve tavsiyeler, yorum ve tavsiyede bulunanların kişisel görüşlerine dayanmaktadır. Bu görüşler, mali durumunuz ile risk ve getiri tercihlerinize uygun olmayabilir. Bu nedenle, sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi, beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir’’
Yeni Medya Elektronik A.Ş