Finans ›› Yazarlar ›› Yusuf DİNÇ
Yusuf DİNÇ
Yusuf DİNÇ
Doç. Dr. / İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi
07 Nis 2020 Salı
Krizin Kazananları ve Kaybedenleri

Her krizde kazananlar ve kaybedenler listesi yapmak bir alışkanlık oldu. Ben bu alışkanlığı takip etmeyeceğim. Çünkü bu tür listeler ya genellikle parasal kazanç veya kaybedişler üzerine yahut insanların vicdanı ile baş başa kalmasını zorlaştıracak şekilde kötülüğün ya da iyiliğin yüze vurulması, dillendirilmesi biçiminde sınıflandırmalar içerir.

Birisinin ne kadar para kazanıp kaybettiği diğerlerini ilgilendirmeyen bir mesele olduğu gibi kötülükler veya iyilikler biraz fazla cömertçe dile getirilmekte. Bunların yanında krizlerin kazananı veya kaybedeni meselesi kapitalist bir tartışma olduğundan benim açımdan yersizdir. Çünkü krizlerin kazananı ya da kaybedeni yoktur.

Evet, krizlerin kazananı veya kaybedeni yoktur. Herkes bir şey(ler) öğrenir. Kazanmayı veya kaybetmeyi, doğrularını veya yanlışlarını, hasletlerini izharı… Mesela bu son korona kriziyle ulaştığımız öğrenme kapasitesi aslında ne denli öğrenmeye aç ve muhtaç olduğumuzu ve bunun arkasında “akletmez misiniz?” sorusuna ne şiddette muhatap olduğumuzu bize gösterdi.

Bazı öğrenmeler maliyetlidir. Maliyet, "akletmez misiniz?" sorusuna yeteri cevap verilmemesi konulu bir ders olabileceği gibi korona krizi gibi olağanüstü durumların ortaya çıkmasıyla akletmenin sınırlarını anlamak bakımından ne denli yetersiz olduğumuzun ikrarıdır. Krizlerin maliyeti ifadesi kapitalist perspektiften çıktı üretmeyen bir kısırlık taşır. Oysa gene kapitalist perspektiften her maliyetin çıktısı olması gerektir. Mesela her şeyin ama her şeyin gerçekten anlaşılacağı tek an olan beka âlemine göçüşün, kapitalist perspektiften bu dünyaya ait tüm varlıklarımıza mal olduğunu bilsek de bunu hiçbir zaman maliyet olarak adlandırmayız. Kantçı dünyada dahi bu bir ironidir. Ölümün kapitalist maliyeti tüm varlıkların (aktiflerin) kaybı gibi gözükse de evvel malikine göre az veya çok, iyi veya kötü maliyet olan, bu şekilde değil de “miras” olarak adlandırılır.

Bugün, bu dünyadaki varlıkların bazı değerlendirmelere göre %30, bazı değerlendirmelere göre ise %40 değer kaybedeceği bir sürecin başında olduğumuz tespit ediliyor. Aslında korona krizinin kapitalist maliyeti ile ilgili bir değerlendirme yapılıyor. Peki, bakış açımız bu mu olmalı?

Yoksa gelecek nesiller için fevkalade bir öğrenme mirası bıraktığımız mı olmalı? Krizler herkese göre ders(ler) içerir. Sonra bu dersler süzülüp damıtılır ve gelecek kuşaklara miras olarak aktarılır. Yapmamız gereken aldığımız dersleri içselleştirmek ve bunu akletmemizin bir bileşeni olarak değerlendirmektir. İşte o zaman kazanan/kaybeden analizinde hep doğru tarafta olduğumuzu göreceğizdir.

Yazarın Diğer Yazıları
02 Tem 2020 Perşembe
24 Haz 2020 Çarşamba
17 Haz 2020 Çarşamba
10 Haz 2020 Çarşamba
02 Haz 2020 Salı
20 May 2020 Çarşamba
16 May 2020 Cumartesi
28 Nis 2020 Salı
21 Nis 2020 Salı
15 Nis 2020 Çarşamba
04 Nis 2020 Cumartesi
10 Tem 2019 Çarşamba
28 May 2019 Salı
21 May 2019 Salı
14 May 2019 Salı
07 May 2019 Salı
30 Nis 2019 Salı
25 Nis 2019 Perşembe
16 Nis 2019 Salı
10 Nis 2019 Çarşamba
02 Nis 2019 Salı
27 Mar 2019 Çarşamba
28 Kas 2016 Pazartesi
24 Kas 2016 Perşembe
11 Kas 2016 Cuma
24 Eki 2016 Pazartesi
06 Eki 2016 Perşembe
25 Tem 2016 Pazartesi
14 Tem 2016 Perşembe
10 Haz 2016 Cuma
02 Haz 2016 Perşembe
23 May 2016 Pazartesi
18 Nis 2016 Pazartesi
11 Nis 2016 Pazartesi
21 Mar 2016 Pazartesi
10 Mar 2016 Perşembe
17 Şub 2016 Çarşamba
04 Şub 2016 Perşembe
27 Oca 2016 Çarşamba
25 Oca 2016 Pazartesi
21 Oca 2016 Perşembe
Piyasa
Hisse Yön Son Fark Saat
BIST100 115.748 -0,99 18:10
BIST50 106.947 -1,24 18:10
BIST30 132.046 -1,45 18:10
Dolar 6,8589 0,20 23:59
Euro 7,7108 0,16 23:59
İngiliz Sterlini 8,5598 0,30 23:59
Gram Altın 391,5 0,17 23:59
Çeyrek Altın 627 0,17 23:59
Yarım Altın 1254 0,17 23:59
Cumhuriyet Altını 2605 0,38 13:02
Döviz Çevirici
Türk Lirası
Amerikan Doları
Euro
İsviçre Frangı
Yen
İngiliz Sterlini
Serbest piyasa verileri kullanılarak hesaplanmaktadır.
BİST endeksleri, haberler, Kapalıçarşı, uluslararası parite verileri eşanlı olarak verilmektedir. BİST isim ve logosu ‘’Koruma Marka Belgesi‘’ altında korunmakta olup izinsiz kullanılamaz, iktibas edilemez, değiştirilemez. BİST ismi altında açıklanan tüm bilgilerin telif hakları tamamen BİST’e ait olup, tekrar yayınlanamaz.
SPK’nın 22 Nisan 2002 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan tebliği uyarınca yayımlanması istenen uyarı; ‘’Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti, aracı kurumlar, portföy yönetim şirketleri, mevduat kabul etmeyen bankalar ile müşteri arasında imzalanacak yatırım danışmanlığı sözleşmesi çerçevesinde sunulmaktadır. Burada yer alan yorum ve tavsiyeler, yorum ve tavsiyede bulunanların kişisel görüşlerine dayanmaktadır. Bu görüşler, mali durumunuz ile risk ve getiri tercihlerinize uygun olmayabilir. Bu nedenle, sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi, beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir’’
Yeni Medya Elektronik A.Ş