17 Mart 2019, 12:18

Koç Boynuzu Rengarenk Tarağa Dönüştürüyor

Koç boynuzu rengarenk tarağa dönüştürüyor İliği alındıktan sonra iki yıl bekletilen boynuz usta elinde tarağa dönüşüyor Yaşayan 10 kemik tarak ustasından biri olan Çaycı, koç boynuzundan rengarenk tarak yapıyor Kemik tarak mesleğinin bölgedeki tek ustası teknolojiye direniyor Bir zamanların...

Koç boynuzu rengarenk tarağa dönüştürüyor
İliği alındıktan sonra iki yıl bekletilen boynuz usta elinde tarağa dönüşüyor
Yaşayan 10 kemik tarak ustasından biri olan Çaycı, koç boynuzundan rengarenk tarak yapıyor
Kemik tarak mesleğinin bölgedeki tek ustası teknolojiye direniyor
Bir zamanların en popüler tarağı teknolojinin gölgesinde kaldı

ŞANLIURFA - Doğu ve Güneydoğu Anadolu Bölgesinin tek kemik tarak ustası olan Şanlıurfalı Mahmut Çaycı, koç boynuzu rengarenk tarağa dönüştürüyor. Çeyrek asrı aşkın süredir mesleğini yapan usta, işi öğrenmek isteyene ücretsiz kurs vermesine rağmen işi yapacak kimse bulamamaktan yakınıyor.
Şanlıurfa'da 1992 yılında ailesi tarafından bir kemik tarak ustasına çırak olarak teslim edilen Mahmut Çaycı, 26 yıldır mesleğini sürdürüyor. Şanlıurfa Valiliği'ne bağlı ŞURKAV Vakfı bünyesindeki Rızvaniye Külliyesi'nde çalışarak mesleğini sürdüren 40 yaşındaki usta, emek, sabır ve sanat gereken uzun işlemlerin ardından keçi boynuzlarını rengarenk taraklara dönüştürüyor. Yapılışı zahmetli olan işe Sivas ve Denizli bölgesinden getirtilen koç boynuzları ilk olarak sıcak suda kaynatmakla işe koyulan tarak ustası Çaycı, kaynatılma işleminin ardından boynuzlardan ilikleri alıyor. İliksiz boynuzlar iki yıl kurutulmaya bırakılıyor. Kurutulan boynuz daha sonra ustasının ellerinde presleme işlemleriyle rengarenk tarağa dönüşüyor.
Bir dönem popülerdi
Kemik tarakların bir zamanlar çok popüler olması nedeniyle yoğun ilgi gördüğünü hatırlatan Çaycu, şimdilerde ise kemik tarağına rağbet olmadığını ifade etti. Geleneklerin yaşatılması adına kendisinin de diğer ustalar gibi külliyede çalıştığını aktaran Çaycı, koçboynuzundan yapılan tarağın saç derisine fayda sağladığını, plastik tarakların ise zarar verdiğini söyledi. Kar amacı güdülmeksizin mesleği sürdürdüğünü ifade eden Çaycı, koçboynuzundan yapılan tarağı almak isteyen vatandaşlara düşük bir ücretle sattıklarını, ayrıca mesleği öğrenmek isteyen herkese de ücretsiz kurs verdiklerini aktardı.
"Bölgenin tek kemik tarak ustasıyım"
Şanlıurfa Valiliği bünyesinde çalışarak gelenekleri yaşatmaya çalıştıklarını i belirten kemik tarak ustası Mahmut Çaycı, "Bu mesleği 1992 yılından beri devam ettiriyorum. Doğu ve Güneydoğu Anadolu Bölgesinin tek kemik tarak ustasıyım. Van, Muş, Ağrı, Doğu Beyazıt, Diyarbakır, Şırnak, Cizre tüm Doğu ve Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde sadece bu işi ben yapıyorum. Bu mesleği öğrenmek isteyen varsa kurs verebiliyorum. Öğrenmek isteyen varsa öğretebilirim. Kurslarımız da ücretsizdir" dedi.
"Türkiye'de yaşayan 10 ustadan biriyim"
Türkiye'de yaşayan 10 kemik tarak ustasından biri olduğunu ifade eden Çaycı, "Türkiye'de yaşayan 10 ustadan bir tanesiyim. Ayrıca aktif olarak da çalışan 4 ustadan biriyim. Şu anda 4 ustadan biri olarak kemik tarak işlemini yapıyorum. Bizim burada el sanatlarından kar amaçlı ya da ticarethane gibi bir beklentimiz yok. Bizim amacımız daha çok bu el sanatlarını tanıtmak. Geçmişi bu güne taşımaktır. Kemik tarak yapılışından bahsedersek, koçboynuzu kesildikten sonra sıcak suda kaynatılır. Sıcak suda kaynatıldıktan sonra içerisindeki ilik boşaltılır. İlik boşaltıldıktan sonra iki yıl kurumaya bırakılır. İki yılın ardından kurutulduktan sonra boynuzun yarısından bıçak sapı yapılır. Geri kalan boyut kısmı da biz temin ediyoruz. Boynuzu aldıktan sonra da biz ateşte tavlıyorum. Ateşte tavladıktan sonra boynuz pamuk gibi oluyor, yumuşuyor. Yumuşadıktan sonra boynuzun ince tarafına alarak presleme işlemi yapıyorum. Ardından tarak yapma aşamasına geçiyoruz" şeklinde konuştu.
"Koçboynuzu tarağı kullanmanın faydaları"
Koçboynuzu tarağı kullanmanın faydalarını da sayan Çaycı, "Faydalarını sıralarsak, keratin proteini salgıladığından dolayı saç köklerini besler. Doğal olduğundan dolayı da saç köklerine zarar vermeden işlem görür. Saçları daha parlak daha canlı gösterir. Sağlıklıdır, vücuttaki negatif enerjiyi alır. Naylon, plastik taraklar gibi alerji yapmaz. Bunu kullandığınız zaman egzama olmaz, baş ağrısı olmaz ve saçınız beslenir. Naylon tarak vücudunuzda elektriklenme yapar. Bizim tavsiyemiz naylon tarak kullanmayın. Bu kemik taraktan da kullanamıyorsanız tahta tarak kullanmanızı tavsiye ederiz" ifadelerini kullandı. Genel
Kaynak: İHA